Ένας αμετανόητος μάγκας των γηπέδων και της ζωής
Ενα ατόφιο ποδοσφαιρικό ταλέντο, που δεν έφτασε εκεί που μπορούσε επειδή αρνήθηκε να κλείσει το στόμα και απλά να παίξει μπάλα, συνεχίζει μέχρι σήμερα να δείχνει τον δρόμο ρίχνοντας... ρητορικές κλοτσιές στην αδικία, στον ρατσισμό, στους πολέμους
Ενώ η παγκόσμια κοινότητα αναλίσκεται σε συζητήσεις για τα τεκταινόμενα στη Μέση Ανατολή και σε προβλέψεις για τις περαιτέρω εξελίξεις που θα πυροδοτήσει το θυμικό του Ντόναλντ Τραμπ, ο Ερίκ Καντονά πρότεινε μια πολύ συγκεκριμένη λύση για να μειωθούν οι πολεμικές επιχειρήσεις ανά τον κόσμο: «Θα έπρεπε να υπάρχει νόμος στο διεθνές δίκαιο που να ορίζει ότι, αν ένας πρόεδρος χώρας αποφασίζει να κηρύξει πόλεμο, θα υποχρεούται να πάει ο ίδιος στην πρώτη γραμμή, αντί να στέλνει 18χρονους. Ετσι θα υπάρξουν λιγότεροι πόλεμοι. Πολιτικοί ηγέτες, όπως ο Ντόναλντ Τραμπ, κάθονται σε γραφειάρες 25 μέτρων και στέλνουν 18χρονους στον θάνατο. Και το χειρότερο; Συχνά ο στόχος στην αντίπαλη πλευρά δεν είναι καν 18χρονοι. Είναι μωρά, παιδάκια, αθώοι άνθρωποι, πολίτες. Θα υπήρχαν λιγότεροι πόλεμοι αν πήγαιναν οι ηγέτες στην πρώτη γραμμή. Γιατί δεν υπάρχουν πολλοί γενναίοι άνθρωποι».
Δεν είναι η πρώτη φορά που ο Ερίκ Καντονά μιλάει για πολιτική. Οσο και αν οι παράγοντες του παγκόσμιου ποδοσφαίρου θεωρούν ότι η πολιτική δεν έχει θέση στο ποδόσφαιρο, ο 59χρονος Γάλλος πιστεύει ακριβώς το αντίθετο: «Το διεθνές ποδόσφαιρο είναι παραπάνω από αθλητισμός. Είναι πολιτισμός, είναι πολιτική, είναι soft power (ήρεμη δύναμη), με την έννοια ότι μέσω του γηπέδου μια χώρα εκπροσωπείται στην παγκόσμια σκηνή. Και είναι καιρός να χάσει αυτό το πλεονέκτημα η χώρα του Ισραήλ», είχε δηλώσει τον περασμένο Σεπτέμβριο. Μάλιστα τα έβαλε με τις παγκόσμιες αθλητικές αρχές που «απέβαλαν τη Ρωσία μόλις τέσσερις ημέρες μετά την εισβολή της στην Ουκρανία, ενώ επιτρέπουν στο Ισραήλ να παίζει ακόμη, ύστερα από δύο χρόνια ξεκάθαρης γενοκτονίας στην Παλαιστίνη. Γιατί δύο μέτρα και δύο σταθμά;».
Ο Ερίκ Καντονά ποτέ δεν ήταν ένας απλός παίκτης ποδοσφαίρου. Η πολύ σύντομη καριέρα του, στην οποία έβαλε απότομα τέλος –και χωρίς να ευθύνεται τραυματισμός– έξι ημέρες πριν από τα 31α γενέθλιά του το 1997 και ενώ βρισκόταν στον κολοφώνα της δόξας του, τον κατατάσσει στους σημαντικότερους και πιο επιδραστικούς ποδοσφαιριστές που πέρασαν από το δυσκολότερο πρωτάθλημα, το αγγλικό. Πέρα όμως από τον αθλητισμό, αυτός ο ιδιόρρυθμος και πλέον 59χρονος Γάλλος είναι ηθοποιός, μουσικός, καλλιτέχνης, φιλάνθρωπος, ακτιβιστής. Ο ίδιος αυτοπροσδιορίζεται ως «ανθρώπινο ον, με πολλά παράδοξα και αντιφάσεις. Η ζωή είναι μια μεγάλη περιπέτεια. Ακόμα και η προσπάθεια να καταλάβουμε τον εαυτό μας είναι μια μεγάλη περιπέτεια».
Δεν χώρεσε ποτέ σε καλούπια, δεν ταίριαζε σε κανένα περίγραμμα για τον μέσο ποδοσφαιριστή στα τέλη του 20ού αιώνα. Είχε μεγάλο ταλέντο, αλλά ακόμα πιο έντονη προσωπικότητα, εντός και εκτός αγωνιστικών χώρων. Ξεχώριζε γιατί δεν διέθετε «φίλτρο». Ούτε ως παίκτης ούτε ως άνθρωπος. Παθιασμένος, ενστικτώδης και αλλεργικός σε φιγούρες εξουσίας.
Ιδού τι γνώριζαν οι Αγγλοι προτού ο Καντονά καταφθάσει στα μέρη τους, σε ηλικία 26 ετών, το 1992: 1) Οτι είχε αποβληθεί από την Εθνική Γαλλίας επειδή είχε χαρακτηρίσει τον προπονητή Ανρί Μισέλ «sac à merde» («τσουβάλι με σκ...») σε τηλεοπτική συνέντευξη. 2) Οτι τον είχε δώσει για μεταγραφή η Μαρσέιγ επειδή έριξε τη φανέλα του στα μούτρα του προπονητή Ζεράρ Ζιλί που τόλμησε να τον αντικαταστήσει. 3) Οτι είχε τιμωρηθεί με έναν μήνα εκτός γηπέδων επειδή έριξε την μπάλα στα μούτρα ενός διαιτητή που τον απέβαλε. 4) Οτι αντέδρασε στην εν λόγω τιμωρία ενός μήνα αποκαλώντας «ηλίθιους» κατά πρόσωπο τα μέλη της Πειθαρχικής Επιτροπής της Γαλλικής Ομοσπονδίας. Και 5) ως απάντηση στα προηγούμενα, αποφάσισε να αποσυρθεί στα 25 χρόνια του από το ποδόσφαιρο. Ομως η Λιντς επέμεινε και έτσι το «τρομερό παιδί», όπως τον αποκάλεσαν τότε τα ταμπλόιντ του Νησιού, έκανε την εμφάνισή του στο αγγλικό ποδόσφαιρο εν μέσω της σεζόν 1991-92. Ουσιαστικά πήρε τη Λιντς από το χέρι και την οδήγησε στον τίτλο λίγους μήνες αργότερα! Και το ίδιο έκανε στο «Ολντ Τράφορντ» από τον Νοέμβριο του 1992, φέρνοντας επί τέσσερις σεζόν στη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ τον τίτλο που της αντιστεκόταν επί 25 χρόνια!
Ο «βασιλιάς Ερρίκος» όμως δεν άλλαξε. Παρέμεινε απρόβλεπτος και έτσι προέκυψε ένα από τα πιο συζητημένα περιστατικά στην ιστορία του αγγλικού ποδοσφαίρου. Στο «Σέλχαρστ Παρκ», έδρα της Κρίσταλ Πάλας, αποβλήθηκε για σκληρό φάουλ και, καθώς αποχωρούσε, απογειώθηκε πάνω από τις διαφημιστικές πινακίδες και επιτέθηκε με κίνηση κουνγκ φου σε οπαδό των γηπεδούχων που τον έβρισε. Τιμωρήθηκε για τέσσερις μήνες από τη Μάντσεστερ Γιουνάιτεντ, οκτώ από την ποδοσφαιρική ομοσπονδία της Αγγλίας. Με τον καιρό έγινε γνωστό ότι ο εν λόγω οπαδός ήταν ακροδεξιός, μόνιμα σε πορείες ομοϊδεατών του, με ποινικό μητρώο (απόπειρα ληστείας και επίθεση). Και δεν ήταν λίγοι οι ποδοσφαιρόφιλοι που απόλαυσαν την απάντηση του Καντονά σε πρόσφατη συνέντευξη για την καλύτερη στιγμή της καριέρας του: «Οταν κλότσησα τον χούλιγκαν. Και μετανιώνω που δεν τον χτύπησα περισσότερο»...
Γιατί τον επιλέξαμε
Γιατί, σε αντίθεση με τους περισσότερους ανθρώπους του ποδοσφαίρου που κρατιούνται μακριά από πολιτικές συζητήσεις ώστε να μη δυσαρεστήσουν όσους υπογράφουν τις επιταγές τους, αυτός επιμένει να «κράζει» τους ηγέτες του κόσμου για την Παλαιστίνη, την Ουκρανία και, τώρα, για τον πόλεμο στο Ιράν...

Σχόλια